Strona główna

Wyszukiwarka

Licznik odwiedzin

Ilość odsłon 27212

Do pobrania

„Kartka z kalendarza - 70 lat temu”: poniedziałek, 19 lutego 1945 roku

"19 lutego: Ostrzał artyleryjski miasta spowodował uszkodzenie wielu budynków mieszkalnych oraz kościoła katolickiego. Sowieci dotarli do Grodźca".

K. W. Neumann (tłum. D. Krejza), Oczyma wroga: ostatnie tygodnie wojny w Skoczowie. „Gazeta Skoczowska” 1991 nr 8, s. 6


*          *          *

19 lutego 1945 roku.
ZADANIE: 11 Korpus Strzelców kontynuuje natarcie i do końca dnia osiągnie rubież: Bielowicko, Grodziec, Górki Wielkie.
W ciągu 19.2 na kierunku cieszyńskim przeciwnik poprzez ostrzał i kontrataki wykonywane siłami kompanii – pułku piechoty ze wsparciem 4 dział pancernych stawiał na przedniej linii uporczywy opór działaniom naszych oddziałów. (…).
W drugiej połowie dnia do godz. 17 przeciwnik wykonał z rubieży na zachód od Świętoszówki, wzgórze 474 sześć kontrataków siłami od kompanii do pułku piechoty. W rejonie Świętoszówki walka z przeciwnikiem trwa nadal”.

CAMO FR, f. 292, op. 6850, d. 637-639, Dziennik działań bojowych 1 Armii Gwardii za luty 1945 r., l. 63.

 

„Kartka z kalendarza - 70 lat temu”: niedziela, 18 lutego 1945 roku

„Na odcinku prawoskrzydłowej 38 Armii gen. płk. Kiriłła Moskalenki, zgodnie z rozkazem bojowym dowódcy frontu nr 0082/OP z dnia 18 lutego 1945 roku, jej wojska przystąpiły do umacniania osiągniętej rubieży. Przejście wojsk radzieckich do obrony nie oznaczało bynajmniej przerwania walk. Obie strony prowadziły aktywne działania, aby poprawić swoje położenie przed kolejną ofensywą. Najbliższym celem Sowietów było umocnienie przyczółka na zachodnim brzegu Wisły wzdłuż linii Pawłowice, Golasowice, Rychułd, Drogomyśl.

G. Kasztura, Operacja ostrawska. Położenie wojsk niemieckich i radzieckich, w: W. Kiełkowski, G. Kasztura, Batalia o Śląsk Cieszyński. Między styczniem a majem 1945 roku, Zebrzydowice 2014, s. 177.

*       *       *

Z wniosku o pośmiertne przyznanie dla st. lejt. Iwana Ilicza Siemionowa (Иван Ильич Семёнов), narodowości rosyjskiej, rocznik 1915, dowódcy plutonu ogniowego baterii dział 76 mm 887 pułku strzelców 211 Dywizji Strzelców, tytułu Bohatera Związku Radzieckiego (zob. dokument):

„W czasie walki o wioskę Jarząbkowice województwa bielskiego 18 lutego 1945 r., dowodząc plutonem ogniowym baterii 76 mm dział przejawił męstwo i bohaterstwo. Po ześrodkowaniu piechoty i czołgów przeciwnik przystąpił do kontrataku. Działo towarzysza Siemionowa znajdowało się w ugrupowaniu bojowym. Odpierając pierwszy kontratak ogniem bezpośrednim rozstrzeliwał piechotę przeciwnika. Kontratak został odparty. Zgromadziwszy resztki piechoty wsparte czołgami nieprzyjaciel powtórnie ruszył do kontrataku, wyłączył z walki obsługę działa i zaczął je oskrzydlać.
Towarzysz Siemionow osobiście stanął przy dziale i odparł 3 kontrataki piechoty i czołgów przeciwnika. Kończyła się amunicja. Siemionow podniósł niemiecki karabin maszynowy z taśmami amunicyjnymi, zajął za nim pozycję i odparł 3 kontrataki wroga, nie dopuszczając Niemców do swojego działa. Kiedy przeciwnik zgromadził ostatnie siły i po raz 8 ruszył do kontrataku, towarzysz Siemionow odparł atak i w tej walce poległ bohaterską śmiercią przy karabinie maszynowym, nie dopuściwszy ani jednego niemieckiego żołnierza do działa.
Kiedy dotarła nasza piechota, wokół działa i karabinu maszynowego towarzysza Siemionowa leżało do 70 trupów niemieckich żołnierzy”.

CAMO FR, f. 33, op. 793756, d. 43, Wniosek odznaczeniowy 887 pułku strzelców z 24 lutego 1945 r., dostęp: www.podvignaroda.ru.

„Kartka z kalendarza - 70 lat temu”: sobota, 17 lutego 1945 roku

„Wojska armii jednostkami 11 Korpusu Strzelców o godz. 10.40 po 40-minutowym przygotowaniu artyleryjskim wznowiły natarcie w ogólnym kierunku na Skoczów, mając jako zadanie bliższe opanowanie Grodźca, wzgórza 474. Pokonując ostrzał ze strony przeciwnika i odrzuciwszy 7 kontrataków, każdy w sile do kompanii piechoty, korpus posunął się do przodu od 1 do 4 km. Oddziały 3 Górskiego Korpusu Strzelców i 30 Dywizji Strzelców prowadziły na dotychczasowych rubieżach rozpoznanie i wymianę ognia.
Oddziały 11 Korpusu Strzelców całkowicie oczyściły z wroga miejscowości Jasienica, Świętoszówka, Biery i do godziny 21 prowadzą walkę na rubieży:
271 Dywizja Strzelców – opanowała wzgórze 391, zachodnią część Świętoszówki
276 Dywizja Strzelców – prowadzi walkę o drogę, 500 m na wschód od Grodźca
226 Dywizja Strzelców – osiągnęła zachodni skraj lasu i toczy walkę o Grodziec z kierunku południowo-wschodniego.
15 Szturmowa Brygada Inżynieryjno-Saperska w rejonie leśniczówki i kaplicy, 2 km na południe od Bierów.
3 Górski Korpus Strzelców i 30 Dywizja Strzelców – bez zmian w zajmowanych pozycjach.
Oddziały 107 Korpusu Strzelców w dotychczasowych rejonach ześrodkowania, prowadzą ćwiczenia z przygotowania bojowego”.

CAMO FR, f. 292, op. 6850, d. 637-639, Dziennik działań bojowych 1 Armii Gwardii za luty 1945 r., l. 58-59.

„Kartka z kalendarza - 70 lat temu”: piątek, 16 lutego 1945 roku

"16.2.45 r., Podgroble (Zarzecze – przyp. G.K.)

Zgodnie z rozkazem brygada przeszła do natarcia w kierunku południowo-zachodniej części Strumienia i Rychułdu. Do godz. 1.30 16.2.45 r. czołgi i zmotoryzowany batalion fizylierów osiągnęły skrzyżowanie dróg na południe od Bąkowa. Z powodu silnego ognia przeciwnika natarcie czołgów uległo spowolnieniu.
3 czołgi 2 batalionu czołgów z dowódcą batalionu zostały odcięte przez przeciwnika. Znalazły się w obronie okrężnej we wsi Rychułd.
Zgodnie z rozkazem dowódcy 101 Korpusu Strzelców o godz. 15.00 pozostałe czołgi brygady, wspólnie z 12 pułkiem czołgów przełamania gwardii, prowadziły natarcie w kierunku południowo-wschodnim od Strumienia.
Do godz. 16.40 czołgi dotarły 1 km na południe od Bąkowa, gdzie napotkały silny ogień.
W czasie dnia walk zadano przeciwnikowi straty: zniszczono 10 dział, 8 karabinów maszynowych, rozbito 2 drewniane schrony bojowe, 4 wozy konne z różnym ładunkiem, 87 żołnierzy i oficerów.
W ciągu nocy brygada kontynuowała natarcie w kierunku południowo-zachodnim od Strumienia, do godz. 8.00 17.2 połączono się z czołgami 2 batalionu odciętymi w Rychułdzie”.

CAMO FR, f. 3071, op. 1, d. 15, Dziennik działań bojowych 5 Brygady Pancernej Gwardii, l. 49-50.

„Kartka z kalendarza - 70 lat temu”: czwartek, 15 lutego 1945 roku

„Podczas bitwy o Śląsk Cieszyński jednym z najtragiczniejszych był dzień 15 lutego 1945 roku. Tego dnia 544 Dywizja Grenadierów Ludowych zdołała odeprzeć radzieckie ataki w rejonie Strumienia. Już rankiem owego dnia czerwonoarmiści plądrowali strumieński kościół. Ks. wikary Emil Skudrzyk zdołał jedynie zabrać z kościoła kielichy z zakrystii i Najświętszy Sakrament z tabernakulum. W piwnicy probostwa przebywali wówczas duszpasterze oraz kilkunastu parafian. Najprawdopodobniej Niemcy przypuszczali, że w budynku probostwa może znajdować się radziecki sztab. Z tego powodu, pomiędzy godziną 17 a 18, probostwo zostało zbombardowane.

probostwo1945 59007
Zbombardowany przez niemieckie lotnictwo budynek probostwa o Fot. ze zbiorów Parafii Rzymskokatolickiej pw. św. Barbary w Strumieniu     

Jak wspomina siostra de Notre Dame Czesława Grygierczyk: Nagle nastąpił huk przeraźliwy. Nasz klasztor cały aż się zachwiał. Pył i kurz dosłownie nas zasypał. Płucom zabrakło powietrza. Pod gruzami zginęli m.in.: ks. dziekan Alojzy Gałuszka, ks. wikary Emil Skudrzyk, 6 żołnierzy radzieckich oraz 17 parafian: Anna Stokłosa (gospodyni na probostwie), Jadwiga Faruga (służąca na probostwie), Franciszek Pusch (były burmistrz i kierownik szkoły), Anna Pusch (nauczycielka, żona Franciszka), Sylwester Kojzar (lat 43, rolnik), Rozalia Kojzar (lat 40, żona Sylwestra), Helena Kojzar (lat 16, córka Sylwestra i Rozalii), Anna Kojzar (lat 15, córka Sylwestra i Rozalii), Stanisław Kojzar (lat 11, syn Sylwestra i Rozalii), Katarzyna Keller (lat 37), Józefa Keller (lat 14, córka Katarzyny), Genowefa Keller (lat 12, córka Katarzyny), Elżbieta Keller (lat 10, córka Katarzyny), Maria Keller (lat 3, córka Katarzyny), Maria Gmuzdek (lat 50), Helena Wowra (lat 14) i Maria Broll".

W. Kiełkowski, Operacja zachodniokarpacka Armii Czerwonej. Natarcie na Strumień, w: W. Kiełkowski, G. Kasztura, Batalia o Śląsk Cieszyński. Między styczniem a majem 1945 roku, Zebrzydowice 2014, s. 140-141.



Występujące na tej stronie pewne symbole nazistowskie i komunistyczne nie służą propagowaniu żadnej z totalitarnych ideologii. Zamieszczono je jedynie w celu prezentacji kontekstu historycznego dramatycznych wydarzeń końcowego okresu II wojny światowej.

Źródła ilustracji: archiwum autorów, Wikipedia, Internet.


"Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie". Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach działania 413 "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" – mały projekt Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Strona internetowa przygotowana przez Gminną Bibliotekę Publiczną w Zebrzydowicach. Instytucja Zarządzająca Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 – Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Strona internetowa www.front1945.cieszyn.pl została zrealizowana w ramach operacji z zakresu małych projektów pn. "Rok 1945 na Śląsku Cieszyńskim. Odkrywamy nieznane fakty z historii II wojny światowej(książka, strona internetowa, konferencja)" w ramach działania 413 "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.